Nurdan Gürbilek sözleri ve alıntıları

Nurdan Gürbilek kitaplarından okurların paylaştığı 5 alıntı. Alıntılar en çok beğenilenden başlayarak sıralanır. En çok alıntılanan kitaplar: Mağdurun Dili, Sessizin Payı.

Yazar sayfası
5 alıntı
Kültürü sanki özerk bir varlıkmış gibi tanımlıyor, sonra da iki kültür arasında bir evlilik öneriyordu Peyami Safa. Türkiye Doğu'nun manevi iklimini, Şark'ın ruhsal cevherini kaybetmeden Batı medeniyetine dahil olmalı, "makine medeniyeti"ni kendine has bir "spiritüel mukavemet"le dengelemeliydi. Doğu Batı'ya zengin bir ruh, Batı Doğu'ya maddeyi zekâ emrinde kullanmanın sırrını verecekti. Türkiye "modern"le "mistik"in, akıl"la "inanç"ın, "madde"yle "mana' nın buluşma yeri olacaktı. İzdivacın ardında bir Gökalp sentezi olduğunu biliyoruz: Biçim onlardan öz bizden, bilim-teknoloji onlardan duygular-zevkler bizden, medeniyet onlardan hars bizden formülü. Batı'yla karşılaşmanın doğurduğu krizi yatıştırmak üzere geliştirilmiş bu formül, Gökalp'in "Türkleşmek", İslamlaşmak", "muasırlaşmak" bileşenlerindeki irili ufaklı ayarlarla cumhuriyet tarihinin bütün yönetici kadrolarının kullandığı altın idare formülüydü. Safa'nın formülü eğip büktüğü anlar yok değildir. Türk İnkılâbına Bakışlar'da (1938) "Avrupa medeniyetini yalnız tekniğiyle değil, bütün düşünme metodu ve yaşama tarzıyla birlikte" kabullenmemiz gerektiğini, "Batı Örneği"nde (1955) tekniği alırken ruhumuzu da Batı'ya biraz yaklaştırmamız, "baygınlık verici, iradesiz ve teslimiyetçi hislerimizden" ayrılmamız gerektiğini söyler. Ama tipik Safa tavrı (yine bir raylı sistem üzerinden açıkladığı gibi) "Garp trenine milli ruh"la binmek, Avrupa'nın makineleşmiş ruhuna kapılmamak için "Allah'a bağlı tarihimizin ruhuna ve geleneklerine" sadık kalarak medenileşmektir. Nitekim Fatih-Harbiye'nin sonundaki "sentez" toplantısında Ziya Gökalp de müderris Şeref Bey olarak yerini almıştır.
heart
17 kişi
∙
Fatih-Harbiye okurları Safa'nın yüzyıllık kültür savaşlarının sonunu daha o zamandan gördüğünü düşünüyor olabilir. Çünkü Fatih-Harbiye'den seksen küsur yıl sonra "Neriman" oyunu gerçekten "Fatih"e verdi. Ülkenin sahici değerlerini, yıllardır ikinci plana atılmış yerli halkını, geleneklerine ve inançlarına bağlı milleti temsil ettiğini söyleyen siyasi kadrolar iktidar oldu.
"Neriman"ı tırnak içine aldım. Çünkü romanda arzuları, korkuları, kederleri olan bir kadından çok, ulusun seçimine işaret eden bir göstergedir Neriman. Ama "Fatih'i de tırnak içine aldım; çünkü o da semtin kendisinden çok, "el konan" anlamının işaretidir. Doğu-Batı ayrımının "ampirik ile imgeselin tuhaf bir bileşimi" olduğunu söylemişti Edward Said. Fatih-Harbiye ayrımı da semtlerin ampirik özellikleriyle imgesel-ideolojik içerikleri belli bir kurgu içinde iç içe geçirir. Bir yanda fakirlik, Doğululuk, dindarlık, manevilik, yerlilik ve sahicilikten dokunmuş bir Fatih vardır; diğer yanda zenginlik, Batılılık, yabancılık, kozmopolitlik, sahtelik ve iğretilikten dokunmuş bir Harbiye?
heart
12 kişi
∙
Bir kitapta en sevdiğim şey bana yeni yazarları yeni kitapları keşfetttirmesidir. Örneğin Harold Bloom.
​"Şeytanın “geciken” olduğunu söyler Harold Bloom. Geciken, gecikmişliğin şiddetiyle şeytanileşir, doğru. Ama on dokuzuncu yüzyıl romantiklerinin o çok sevdiği; büyük tutkularla, vahşi dehayla, kanun kaçaklığıyla, yaratıcı enerjiyle, düşünsel cesaretle özdeşleştirdiği şeytan da aslında çoktan gecikmiştir. Dostoyevski’nin herkesin üzerinde anlaştığı karanlık yanı bence alçalmayı göze almış kahramanların yaratıcısı olmasından çok, kendi yasasını kendi yaratabilmek uğruna göze alınan alçalmanın bile gurur yarasını iyileştirmediğini, çünkü çoktan gecikmiş olduğunu hissettirmiş olmasıdır. Çünkü Dostoyevski’nin şeytani kahramanlarını hırpalayan şey yalnızca suçluluk duygusu değil, hatta ondan da çok bağımsız yaşam özlemlerine düşen gölgedir. Ya tekil değilsem? Ya en bağımsız eylemimde bile benden öncekilerin kopyası olarak kalıyorsam? Bir yandan etrafındakilere lanet yağdırırken, bir yandan da lanetinin “kitaptan kapma” olduğunu, bir edebi klişe olabileceğini düşünmez mi yeraltı adamı? Sıra dışı eylemini gerçekleştirirken aslında Napolyon’u taklit ettiğini, “ustasının örneğini izleyerek” davrandığını, ne yaparsa yapsın “yabancı bir roman kahramanının soluk bir kopyası”ndan ibaret kalacağını sezmez mi Raskolnikov? Sonunda kendisinin de tıpkı diğerleri gibi bir böcek olduğunu, çünkü “oyunu kuralına göre” oynadığını fark etmez mi? Yalnız cinayet de değil. Dostoyevski’de insanın kendi iradesiyle gerçekleştirebileceği yegâne eylem olan intihar bile taklit olma tehlikesiyle karşı karşıya değil midir? Tanrı’ya meydan okumak için canına kıyarken aslında İsa’yı örnek almaz mı Kirillov?"
heart
7 kişi
∙
​"Gogol Palto’da yoksul bir memurun hikâyesini anlatır; oysa Dostoyevski’nin yoksul kahramanı için yoksulluğun başkalarına anlatılıyor olması gurur kırıcıdır."
heart
5 kişi
∙
​"Oğuz Atay yalnızca “tutunamamanın acısı”nı değil, aynı zamanda bu acının bir dilsel şiddete maruz kalmak anlamına geldiğini, “aşağılayan, ezen, soluk aldırmayan kelimeler”le savaşmayı gerektirdiğini de anlatmıştı. Acının bir inandırıcılık kaybına yol açmadan, acı çekeni küçük düşürmeden, onu aynı zamanda yüceltmeden nasıl anlatılacağını sorun edinenler için muazzam bir ufuk sunar yapıtları."
heart
5 kişi
∙

Paylaşmak için giriş yap

Alıntı paylaşmak, beğenmek ve yorum yazmak için giriş yap. Hesabın yoksa ücretsiz kaydolabilirsin.