V. V. CHKLOVSKİ, “Sanat Yordamı” (Kısaltarak Türkçeleştiren : Tahsin Yücel | Türk Dili, Eleştiri Özel Sayısı, 1971)
(...)L. Tolstoy, tekilleştirmeyi, nesneyi kendi adıyla anmayarak, ama onu ilk kez görüyormuş gibi betimleyerek her olayı ilk kez oluyormuş gibi ele alarak gerçekleştirir; üstelik, bir nesneyi betimlerken, genellikle bu nesnenin parçalarına verilen adlardan değil de başka nesnelerin aynı bölümlerinin betimlenmesinde kullanılan sözcüklerden yararlanır. Bir örnek vermek gerekirse, L. Tolstoy "Ne Ayıp" adlı yazısında "kamçı" kavramını böyle tekilleştirir: "Yasaya karşı gelmiş insanları soyup yıkmak, kıçlarına değneklerle vurmak"; birkaç satır sonra: "açılmış kıçlarını kamçılamak"; sonra bir de açıklama: "Peki ama neden başka türlü bir şey, örneğin omuza ya da bedenin başka bir yerine iğne batırma, elleri, ayakları kıskaçlarda sıkma ya da bu türden başka bir şey değil de bu yabansı, bu budalaca can yakma yolu?" Böylece, bildiğimiz kamçı, özü değiştirilmemekle birlikte, hem tanımı, hem de biçimi değiştirilerek tekilleştirilmiştir.(...)
heart
6 kişi
∙