Homeros (Grekçe: Ὅμηρος), yaklaşık MÖ 8. yüzyılda yaşamış olduğu kabul edilen ve Antik Yunan edebiyatının en eski ve en etkili iki büyük destanı olan “İlyada” ve “Odisseia”nın yazarı olarak anılan efsanevi Yunan şairidir. Yaşamına dair kesin bilgiler bulunmamakla birlikte, Batı edebiyatının temel kurucu figürlerinden biri olarak kabul edilir ve dünya edebiyatı tarihinde en büyük etkiye sahip isimler arasında yer alır.
“İlyada”, Truva Savaşı’nın son döneminde Akhilleus ile Kral Agamemnon arasındaki çatışmayı merkezine alırken; “Odisseia”, Truva’nın düşüşünden sonra İthaka Kralı Odisseus’un on yıl süren zorlu eve dönüş yolculuğunu konu edinir. Bu eserler yalnızca savaş ve kahramanlık anlatıları değil, aynı zamanda insanın kader, tanrılar ve varoluş karşısındaki mücadelesini de işler. Metinlerin dili, “Homeros Yunancası” olarak adlandırılan ve İyon ile Aiol lehçelerinin karışımından oluşan epik bir anlatım dilidir. Araştırmalar, bu destanların uzun süre sözlü gelenek içinde aktarıldığını göstermektedir. Ağır ve trajik temaların yanında, yer yer mizahi ve günlük yaşama dair unsurlar da barındırır.
Homeros’un eserleri, Antik Yunan kültürünün eğitim sistemi ve değerler dünyası üzerinde derin bir etki yaratmıştır. Platon onu “Yunanistan’ı eğiten kişi” olarak tanımlarken, Dante “şairlerin hükümdarı” ifadesiyle anmış, Alexander Pope ise onu “şairlerin en büyüğü” olarak nitelendirmiştir. Bu destanlar, antik dönemden günümüze kadar edebiyat, sanat, tiyatro, müzik ve sinema gibi birçok alanda ilham kaynağı olmuştur.
Homeros’un kimliği ve yaşamı hâlâ tartışmalıdır. Adının “köle” anlamına geldiğine dair görüşler bulunmakla birlikte bu kesin değildir. Bazı araştırmacılar onun Sakız Adası veya Smyrna (günümüz İzmir’i) civarında yaşamış olabileceğini öne sürer. Hatta tek bir kişi değil, sözlü geleneği temsil eden bir anlatıcılar topluluğu olabileceği de ileri sürülmektedir. Kör olduğu yönündeki rivayetler de antik kaynaklarda yer almaktadır.
Eserleri, yalnızca edebi değil aynı zamanda kültürel bir temel oluşturmuş; Antik Yunan dünyasında askerlikten dine, günlük yaşamdan ahlaki değerlere kadar birçok alanı etkilemiştir. Homeros’un en önemli özelliği, kahramanlarını tek boyutlu figürler olarak değil, insanî yönleriyle birlikte sunarak edebiyatta derin bir karakter anlayışının temellerini atmış olmasıdır.