Platon’a göre maddi eşitsizlikler insanı önce açgözlü (pleonexia) bir yoz hale, ardından da aşırı öz sevgi denilen amour-propre (Rousseau’nun tanımı) durumuna sokar. Bu da zamanla halkın ayrılmasına, ahlaki ve ruhani değerlerinin yeniden programlanmasına sebep olur. Platon, eşitsizliğe hem felsefi hem de iktisadi olarak sıfır toplamlı bir oyun yorumlaması getirir. Biri kazanırsa diğeri kaybeder. Biri aşırılaşırsa diğeri eksik kalır. Zenginin veya güçlünün kendisine olan aşırı öz sevgisi, oyunun diğer tarafında kalan için düşük bir öz sevgi olarak karşılık bulacaktır. Biri bu eksiklikten ötürü fazlaya sahip olana nefret ve korku beslerken diğeri de bu dışsallaşmadan ötürü diğerine nefret ve korku besleyecektir. Aynı şehirde iki farklı şehir… Ona göre toplum aynen bu tür eşitsizlikler ve karşılıklı nötrleşmeler ile adalet, erdem, ahlak gibi değerlerini yitirir. Bu alıntıda tam da bu durumun başlangıcına dikkat çektiğini görüyoruz.
Tüm kötülükler arasında en kötüsü ruhumuzda doğuştan var olan bir şeydir. Çoğu insan da bunun zararlarından kaçmaz. İnsanların kendilerini sevmeleri gerektiği ve bunun da doğru olduğunun söylenmesinin nedeni de budur. Hatalarımızın nedeni insanların çoğu zaman kendilerini gereğinden fazla sevmeleridir. Çünkü seven insan sevdiğinin hatalarını görmez, bu nedenle adil ve güzel olan şeyleri doğru kavrayamaz, doğrudan çok önce kendisini düşünür. Oysaki erdemli bir insan olmak isteyen insanların öncelikle kendilerini ya da kendilerinin sahip olduğu şeyleri değil, öncelikle kendisinde ya da başkasında olması fark etmeksizin adaleti sevmesi gerekir.
heart
10 kişi
∙
    Bu gönderiye henüz yorum yapılmamış!