Merkezi otoritenin zayıfladığı ve kolunun uzanamadığı yerlerde bazı yerel güç faktörleri ortaya çıkar. Bu yereldeki unsurlar da devrin değişmesiyle bozulmaya uğrar , zaman eşkiyalık devri değildir çünkü. Asıl silah iki çift dilekçeydi Uzun İskender’in deyimiyle. Sene 1955- 60 lar olması lazım , Yaşar Kemal İnce Memed’i daha yeni yazmış. Toplum Abdi Ağa’ya kafa tutan İnce Memed’i çok beğendi. Kemal Tahir ise meseleye biraz farklı bakıyor ve Eşkiyalığın merkezi güç faktörünün azaldığı zamanlarda ortaya çıktığını ve temelinin sağlam olmadığını söylüyor. Yanlış hatırlamıyorsam ikili bu konu üzerine bir panelde konuşmuşlar .Roman Çorum vilayeti ve çevresinde geçiyor. Zaten köyü anlattığı seri hemen hemen hepsi bu yörede. Karakterler oldukça renkli ve diyaloglar Kemal Tahir metninin tamamlayıcı özelliklerinden birisi. Eşkiyalığı haklılaştıran , yaptıkları eylemleri meşrulaştıran bir sistemin kurbanları Uzun İskender ve ekibi. Elbette '' Para vermekle , Yiğitlik Vurmakla '' anlayışı kulağımıza şecaatlik , kahramanlık gibi yüce ifadeleri çağrıştırıyor lakin sistemin insanları bu kavramların ardına saklanıyor. Tabii o kadar da rahat değiller , arkada bir Devlet unsuru var. Eşkiya plan kurarken ' acaba ? ' diye düşünüp yakalanıp yakalanmayacağını hesaplıyor. Bu anlayış yazara Devlet Ana'dan geliyor galiba. Dönemin tarihi ve önemli olaylarını karakterleri üzerinden konuşturur lakin bazı çıkarımları resmi tarih anlatısın’dan uzak kalıyor. Çıkarcı , içten pazarlıklı , abartmayı seven ve alışılagelmişin dışındaki karakterler bildiğimiz Veli İnsan tipinden farklı bir portre canlandırır hemen gözünüzde. Yerleşik kanıları yıkıyor kesinlikle. Bir göz atın derim. Ben okumaya devam edeceğim , bakalım ne olacak ?